Bu her yıl hatırlatılan bir anmadır12 Ağustos 202212 Ağustos 2024
Kerim Sadi
2023Cmt12AğuTüm günKerim SadiTürkiye sosyalist hareketi eserleri ile tanınan yazar
Anma detayları
Kerim Sadi ya da asıl adıyla Ahmet Nevzat Cerrahoğlu (d. 1900, İstanbul – ö. 12 Ağustos 1977; İstanbul) Kerim Sadi 1900 yılında doğdu. 1919′da İstanbul Sultanisi’ni (bugün İstanbul Lisesi) bitirdikten sonra
Anma detayları
Kerim Sadi ya da asıl adıyla Ahmet Nevzat Cerrahoğlu (d. 1900, İstanbul – ö. 12 Ağustos 1977; İstanbul)
Kerim Sadi 1900 yılında doğdu. 1919′da İstanbul Sultanisi’ni (bugün İstanbul Lisesi) bitirdikten sonra başladığı tıp öğrenimini yarıda bıraktı ve eğitiminin devamu için gittiği Moskova’da Türkiye Komünist Partisi’ne (TKP) katıldı. İlk yazısı İzmir’ de çıkan Ahenk dergisinde yayımlandı. Daha sonra Aydınlık, Resimli Ay ve Yeni Adam gibi dergilerde yazdı; Aydınlık’ın “Fevkalâde Gençlik Nüshası” adlı özel sayısının yayımına katkıda bulundu. 1925′teki (TKP) tutuklamasında Şefik Hüsnü Deymer ile ilişkisi olduğu iddiasıyla tutuklanarak 4 yıl hapse mahkûm edildi.
İzmir Yetimler Mektebi’nde kısa bir süre öğretmenlik yaptı. 1930‐1941 arasında İstanbul’daki Bozkurt Yayınları’ndan kitapçıkları çıktı. 1932′de “İnsaniyet Kütüphanesi” yayınlarını kurarak broşürler yayımlamaya başladı. Bu broşürlerde, birçok ünlü yazar ve edebiyatçıyla polemiğe girerek, onların tarih, edebiyat ve çeviri anlayışlarını eleştirdi. Bununla birlikte başta Komünist Parti Manifestosu olmak üzere çeşitli Marksist-Leninist düşünürlerin bazı kitapları Türkçeye çevirdi.
Kerim Sadi ile Aziz Nesin ortak bir ev tutmuşlardır.Kerim Sadi’nin ismi Aziz Nesin’in Bir Sürgünün Anıları kitabında sık sık geçmektedir. Aziz Nesin bu eserinde Sadi’nin entelektüel birikimini teslim etmekle birlikte kişiliğini fazlasıyla eleştirmiştir. Aziz Nesin’in trajikomik Bursa anılarına göre Kerim Sadi bencil ve kendini beğenmiş bir kişidir.
Sadi 1977 yılında İstanbul’da hayatını kaybetmiştir. Kabri, Karacaahmet mezarlığındadır.
Eserleri
Ansiklopedideki Vahşi (1929)
Kari Marx (1935)
İş Ücreti Nedir? (1935)
“Ekonomicilik” Efsanesi (1938)
Bir İslam Reformatörü: Mehmet Akif (1964)
Türkiye’de Sosyalizmin Tarihine Katkı (1975).
Hakkında yazılan eserler
Yazı Hayatının 50. Yılında Kerim Sadi, Hilal Matbaası, İstanbul, 1969
Kerim Sadi, Türkiye’de Sosyalizmin Tarihine Katkı, İletişim, İstanbul, 1994
Zeki Anıt, Türk Düşünce Tarihinde Kerim Sadi, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul 1991
Kemal Sülker, Anılara Yolculuk, Yazko Yayınları, İstanbul, 1983, s.150 vd.
Abdullah Acehan, “Sürgünle Gelen Aşk”, Karadeniz Araştırmaları, Sayı 32, Kış 2012, s. 123-135.
