Halit Çelenk

Halit Çelenk (d. 1922, Antakya, Hatay – ö. 05 Mayıs 2011, Ankara)

İlkokulu aynı kentteki Mektebi Sultani’de, ortaokul ve liseyi Mandacı Fransızların yönetimindeki Antakya Lisesi’nde bitirdi. Daha sonra geldiği İstanbul’da, 1944 yılında İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden mezun olarak, sınıf arkadaşı Şekibe Sayar’la evlendi.

Avukatlığa, 1948’de Samsun’da başladı. 1962 yılının Ekim ayında, eşiyle birlikte Türkiye İşçi Partisi’ne (TİP) üye olarak, Genel Yönetim Kurulu üyeliğine seçildi ve aktif siyasete başladı. Mesleğinde, ilk günden itibaren işkence gören, tutuklanan, yargılanan işçilerin, öğrencilerin, gençlerin, yazarların, sanatçıların, parti, sendika, dernek, vakıf yöneticilerinin savunmalarını üstlendi.

En önemli davası; Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan’ın yargılanarak idama mahkûm edildiği THKO (Türkiye Halk Kurtuluş Ordusu) davasıdır. İdam sırasında, yanlarında bulundu. Deniz Gezmiş’in idamında “87 yıllık yaşamda geçirdiğim en kötü zaman dilimi olan o dakikalardaki çaresizliğimi sizlere anlatamam” açıklamasını yapmıştır.

Meslek yaşamı boyunca kendisi de çeşitli davalarda yargılanan, gözaltına alınan Çelenk, Çağdaş Hukukçular Derneği Genel Başkanlığı, Türk Tarih Kurumu İkinci Başkanlığı yaptı. İnsan Hakları Vakfı kurucuları arasında yer aldı. Aziz Nesin’in öncülüğünü yaptığı Aydınlar Dilekçesi’ni kaleme alanlar arasındaydı; SBP (Sosyalist Birlik Partisi) kuruluş çalışmalarında bulundu. Türkiye İnsan Hakları Kurumu Vakfı (TİHAK) kurucu üyesidir.

2002’den 2011’e kadar kansere ve astıma karşı mücadele verdi. 5 Mayıs 2011 günü, yani Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan’ın idamlarının yıl dönümünden bir gün önce, 89 yaşında Ankara’daki evinde öldü. Vasiyeti üzerine enternasyonal marşı eşliğinde toprağa verilmiş ve Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan’a yakın bir yere gömüldü.

Yapıtları
Demokrasi Masalı, İmge Kitabevi Yay., ISBN 9789755333816
Yenilmeyenlerin Tanığı, Penta Yayıncılık, ISBN 9789750102042
İdam Gecesi Anıları, Tekin Yayınevi, ISBN 9789754781045
Türkiye İşçi Partisi’nde İç Demokrasi, Evrensel Basım Yayın, ISBN 9789746525359
Beş Kapı Beş Kilit Anılar, Tekin Yayınevi, ISBN 9789754781755
Barış Savaşçıları Anılar, Tekin Yayınevi, ISBN 9789754781748
Nazım’dan Armağan (ortak kitap), Cem Yayınevi, ISBN 975-406-240-4
Dünün ve Bugünün Defterleri Türkiye Sorunları Dizisi 3 İnsan Hakları Dosyası
Hukuk Açısından >>TÖB-DER Davası, EĞİT-DER Yayınları,1990