Erol Akyavaş

Erol Hakkı Akyavaş (d. 1932, Ankara – ö. 20 Nisan 1999, İstanbul)

1932’de Ankara’da doğdu. Babası Hasan Tahsin Akyavaş, annesi Melek Akyavaş’tır. Babasının Emlak Bankası’ndaki işi nedeni ile aile; Ankara, İzmir, Samsun, Bursa ve İstanbul’da yaşadı.

İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi Mimarlık Bölümü’nden mezun oldu. 1950 – 1952 yıllarında Güzel Sanatlar Akademisi, Bedri Rahmi Atölyesi’nde misafir sanatçı olarak resim eğitimi gördü. 1952 – 1953’te Floransa Güzel Sanatlar Akademisi’nde yaz çalışmalarına katıldı, ardından Paris’e giderek Lhote ve Léger atölyelerinde çalıştı. Post-kübist geometrik soyut karakterli resimler üretmeye başladı.

1954 – 1960 yıllarında ABD’de yaşadı; Chicago’da Illinois Institute of Technology’de Mies Van Der Rohe ile mimarlık eğitimi gördü. 1956 Macar kökenli bir ailenin kızı olan İlona Mosolygo ile Cleveland Ohio’da tanıştı ve evlendi. 1959 kızı Nazan doğdu. 1959 tarihli “Padişahların İhtişamı” başlıklı resmi New York Modern Sanatlar Müzesi’ne alındı. 1960 – 1962 yıllarında Earo Saarine ile tasarım çalışmaları yaptı.

1963’te askerliğini yapmak için Türkiye’ye geldi. 1964 – 1965 Göreme’deki “Kaya Otel” mimari çalışmaları (Ağa Han ödülü finalisti) 1965 – 1967 yıllarında mimar olarak çalıştı. 1968 New York’a yerleşti.

1970’lerde figür ve mimarinin kullanıldığı, sıra dışı mimari perspektiflerin görüldüğü geometrik yapılı resimler üzerinde çalıştı. 1980’lerin başlarına doğru İslam’a ve tasavvuf felsefesine göndermeler yapan eserler verdi.

20 Nisan 1999’da,kanser tedavisi sırasında, İstanbul’da Salacak’taki evinde saat: 11.30 sularında yaşamını yitirdi. .Akyavaş’ın cenazesi, 21.Nisan 1999’da, İstanbul Kızıltoprak’taki Zülfü Paşa Camii’nde kılınacak öğle namazının ardından Kanlıca Mezarlığı’nda toprağa verildi.

Sanatı
Boya resimleri yanında, değişik araç-gereçlerle oluşturduğu çalışmaları ve özgün baskı türündeki yapıtları bulunmaktadır.

Önceleri gerçeküstücü tekniğe yatkın olarak, mimari mekanların yer aldığı, derinlik kavramının öne çıktığı çalışmalar, özgün bir dizi oluştururken, daha sonra kavramsal çalışmalara yöneldi. Geleneksel hat ve minyatürlerden aldığı esinlerle gerçekleştirdiği yeni çalışmalarında, bu tür alıntıları, parça ve bütün bağlamında değerlendirmekte, kompozisyonun çatısını, kendi sanat anlayışının yönlendirici etkenleri ışığında kurmaktadır.

Akyavaş, 1980’lerden itibaren İslam’ın tasavvuf felsefesi ile ilişkilendirdiği “Gazali”, “Miraçname”, “Hallac-ı Mansur” ve “Kerbela” dizilerinde, minyatür, hat ve ebru sanatlarından aldığı imgeleri soyut bir anlatımla yorumladı.

Yapıtları; New York Modern Sanatlar Müzesi (MOMA), İstanbul ve Ankara Resim ve Heykel Müzeleri, Berlin Sanat Müzesi, Stuttgart Sanat Müzesi, T.C. Merkez Bankası, İstanbul Modern, British Museum koleksiyonlarında bulunmaktadır. Ölümünün ardından 2000 yılında İstanbul Bilgi Üniversitesi tarafından İstanbul Dolmabahçe Kültür Merkezi’nde kapsamlı bir retrospektif sergi düzenlendi. 1987 yılında hazırladığı, 8 adet litografi baskıdan oluşan Miraçname serisi 2004 yılında T.C. Dışişleri Bakanlığı tarafından kitap olarak bastırılmıştır

Kişisel sergiler
2015 Erol Akyavaş Photography Galeri Nev, İstanbul
2013 Erol Akyavaş Retrospektif, İstanbul Modern, İstanbul
2012 Galeri Nev, Ankara
2012 Galeri Nev, İstanbul
2007 Galeri Nev, Ankara
2006 Galeri Nev, Ankara
2005 “Miraçname” İBB Atatürk Kitaplığı Sanat Galerisi, İstanbul
2003 “Mana Gerek, Dava Gerekmez” Borusan, İstanbul
2000 Retrospektif, Dolmabahçe Kültür Merkezi ve Bilgi Üniversitesi, İstanbul
1996 “Bosna”, Beloselsky Pallace, St. Petersgburg
1993 “İkonastlar için İkonalar” ve “Fihi Ma Fih” Devlet Güzel Sanatlar Galerisi, İstanbul
1993 “Baskılar” Galeri Nev İstanbul & Ankara
1993 Aksanat, İstanbul
1993 Galeri HP, Lefkoşa
1993 Galeri Nev, Ankara
1992 Galerie Castille, Paris
1991 Palitra Gallery, St. Petersburg
1991 Galeria Civice d’Arte, Torino
1990 “İkonastlar için İkonalar”, Benois Palace
1990 Hermitage Müzesi, St. Petersburg
1990 Galerie Mangisch, Zürih
1989 Modus Vivendi Galleries, Zürih
1988 Institute of Contemporary Art, Londra
1987 “Miraçname”, Galeri Nev İstanbul & Ankara
1987 Urart Sanat Galerisi, İstanbul & Ankara
1986 Galerie im Atelier, Stuttgart
1985 Urart Sanat Galerisi, İstanbul
1985 Tanbay Sanat Galerisi, Ankara
1984 En Galeri, İstanbul
1983 Galerie im Korrnhaus, Kirchheim
1983 Stuttgart Museum of Art, Stuttgart
1983 Urart Sanat Galerisi, İstanbul
1982 Übersee-Museum, Bremen
1981 Baukunst Galerie, Köln
1979 Galerie Altstadt, Bern
1978 Galerie Brücke, Köln
1978 Vakko Sanat Galerisi, Ankara
1972 Galeria Schwartz, Milano
1970 Galeria Schwartz, Milano
1966 Fransız Kültür Merkezi, İstanbul
1964 Alman Kültür Merkezi, İstanbul
1964 Fransız Kültür Merkezi, İstanbul
1960 “Erol”, Angelesky Gallery, New York
1959 Galleria Bottegha, Oscura Roma
1954 Art Collony Gallery, Cleveland