Cihat Burak

Cihat Burak (d. 1915 Aksaray,İstanbul – ö. 13 Mart 1994 İstanbul)

1937 yılında Galatasaray Lisesi’nde tamamladığı ortaöğreniminin ardından girdiği, şimdiki adı Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi olan dönemin İstanbul Güzel Sanatlar Akademisi mimarlık bölümünden Sedat Hakkı Eldem, Bonatz ve Emin Onat’ın öğrencisi olarak 1943 yılında mezun oldu. Branşı ile ilgili ilk mesleki deneyimini 1943 yılında işe başladığı Ankara Tekel Genel Müdürlüğü’nde kazandı. Ankara Beden Tebiyesi Genel Müdürlüğü, İstanbul Teknik Üniversitesi proje bürolarında ve 1951 yılında Ankara Nafia Vekaleti (Bayındırlık Bakanlığı) Yapı İşleri Başkanlığı yaptıktan bir yıl sonra 1952’de Birleşmiş Milletler bursu ile Fransa’ya gönderildi. Üç yıl Paris’te mimarlık ve resim eğitimi gördü. 1955’ te yurda döndüğünde yeniden Bayındırlık Bakanlığı’ndaki işine devam etti. 1957 yılında Afganistan’a Kabil Büyük Elçilik Binası projeleri için gönderildi. 1961 yılında Fransa Hükûmeti’nin bursu ile tekrar gönderildiği Paris’te prefabrik inşaat yöntemlerini inceledi. Bursun bitiminde Paris’te kalmak üzere bakanlıktaki görevinden ayrıldı. Resim çalışmalarına ağırlık verdiği bu dönem sonunda 1965 yılında yurda döndüğünde Özel Işık Mimarlık Okulu’nda ve İstanbul Devlet Tatbiki Güzel Sanatlar Yüksek Okulu’nda (Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi) resim dersleri verdi.

İlk kişisel sergisini 1957 yılında İstanbul Beyoğlu Şehir Galerisi’nde Fransa’da yaptığı çalışmalarla açan sanatçı, “Toplumsal Gerçekçilik” anlayışından hareketle çalıştığı yapıtlarının yanı sıra, Dolmabahçe Saray Kapısı, Mezar Taşları ve İncili Kız gibi yapıtlarında ise fantastik kurgu söz konusudur. “Kanaryam Güzel Kuşum Ben Sana Vurulmuşum” adlı yapıtında ölüm teması işleyen sanatçının çalışmaları arasında Yahya Kemal Beyatlı, Nâzım Hikmet, Neyzen Tevfik, Eren Eyüboğlu ve Aliye Berger gibi ünlülerin resimleri ile son dönem “Kedi” resimleri de bulunmaktadır.

Mimarlığı geçinmek için, resmi ise sevdiği için yaptığını belirten sanatçının; metal baskı çalışmaları, porselen ve cam işleri ile pişmiş toprak heykelleri ve büstlerinde, resimlerindeki gibi Dışavurumculuk gözlenmektedir.

Edebiyat alanında da dikkate değer eserler veren Burak’ın ilk öykü kitabı Cardonlar 1981 yılında yayımlanmış, bunu 1992’de çıkan ve Yunus Nadi Armağanı Yarışması’nda birincilik ödülünü kazanan Yakutiler izlemiştir. Kitaplarında yer almayan öyküleri, el yazısı ve daktilo yazılarından derlenerek ölümünden dokuz yıl sonra Zenci Kalınız! adıyla yayımlanmıştır.

Cihat Burak 1994 yılında İstanbul’da öldü. Teşvikiye camindeki törenden sonra Zincirlikuyu mezarlığına defnedildi. 2020 yılında İBB Kültür Varlıkları Daire Başkanlığı tarafından başlatılan İstanbul’un mezarlarını düzenleme projesi kapsamında Burak’ın mezarının düzenlenmesi için de çalışmalar yapılmaktadır.

Ödülleri
1964 Paris’te Deniz Muharebesi Hayal Donanma adlı çalışması ile Bronz Madalya
1964 Paris’te Utrillo Armağanı Sergisi’nde Gümüş Madalya
1982 Sedat Simavi Vakfı Görsel Sanatlar Ödülü İstanbul
1991 Plastik Sanatlar Derneği Onur Ödülü
Kişisel sergileri
1957 – Beyoğlu Şehir Galerisi,
1958 – Ankara Sanat Sevenler Derneği
1962 – Galerie Claude Levin, Paris
1962 – Galerie Raphael Mischkind, Lille
1964 – Carevan Galerie, Cannes.
1965 – Galerie Bodo Bratke, Wesel, Almanya
1965 – İstanbul.
1967 – Türk Alman Galerisi, İstanbul
1968 – Taksim Sanat Galerisi, İstanbul.
1969 – Taksim Sanat Galerisi, İstanbul
1970 – Alman Kütüphanesi, Ankara.
1971 – Galeri I, İstanbul.
1974 – Artizan Sanat Galerisi, Ankara
1975 – Melda Kaptana Sanat Galerisi, İstanbul.
1976 – Galeri Baraz, İstanbul.
1977 – Oya sanat Galerisi, İstanbul
1978 – T. İş Bankası Parmakkapı Sanat Galerisi, İstanbul
1978 – Hobi Sanat Galerisi, İstanbul
1982 – Urart Sanat Galerisi
1987 – Kile Sanat Galerisi
1988 – Kile Sanat Galerisi
1991 – Kile Sanat galerisi
1991 – Garanti Bankası Sanat Galerisi
1992 – Sevimce Sanat Galerisi 2. İstanbul Sanat Fuarı
1994 – Sevimce Sanat Galerisi 4. İstanbul Sanat Fuarı Retrospektif Sergi
Karma Sergiler
1962 – 8 Peintres de Paris,
1963 – Galerie Mouffe, Paris.
1963 – Coopers Town Association, New York,
1964 – Salon İnterministeriel, Musée de l’Art Moderne. (“Deniz Muharebesi/Hayal Donanma” adlı resmi ile (116×191 cm.) Bronz Madalya.
1964 – Çağdaş Türk Resmi, Musée de l’Art Moderne.
1964 – Crane Callann Galerie, Londra
1964 – Utrillo Armağanı, Paris. (Gümüş Madalya) .
1965 – Galerie Jacques Casanova, Paris.
1966 – Fransız Kültür Merkezi, Ankara.
1967 – Çağdaş Türk Ressamları Sergisi Birincilik Ödülü (50 Altın)
1967 – Ankara Doğuş Galerisi. (Grafik Sergisi)
1968 – Resim ve Toplum, Yapı Endüstri Merkezi Galerisi, İstanbul. (Cihat Burak, Neşet Günal,Nedim Günsür, Nuri İyem, Gürol Sözen)
1968 – Galeri I, “Galatasaray 100. Yıl Sergisi”, İstanbul
1968 – Galeri I, “Sanatsevenler Sergisi”, İstanbul.
1970 – Taksim Sanat Galerisi, “Karma Sergi”.
1971 – Melda Kaptana, İstanbul. “Karma Sergi”.
1973 – Aydın Cumalı Sanat Galerisi, Moda.
1974 – Artizan Sanat Galerisi, Ankara.”Karma Sergi”.
1975 – Künmat Sanat Galerisi. “Karma Sergi.”
1975 – Aydın Cumalı Sanat Galerisi,Moda. (Cihat Burak, Nedim Günsür, Nuri İyem)
1976 – Melda Kaptana Sanat Galerisi. “Karma Sergi.” (30 Ocak)
1976 – Maçka Sanat Galerisi, İstanbul. “Beş Gerçekçi Türk Ressamı.”
1978 – Ayvalık Sanat. (Cihat Burak, Devrim Erbil)
1979 – Bedri Rahmi Galerisi. “Yılsonu Karma Sergisi.”)
1980 – Bedri Rahmi Galerisi. “Uluslararası Af Örgütü Karma Sergi .
1980 – Galeri Baraz, “Türk Resminde Natürmort.”
1980 – Modül Sanat Galerisi, “Seramik,Resim Karma Sergi”.
1980 – Bedri Rahmi Galerisi. “Yılsonu Resim Sergisi.”
1981 – İm Sanat Galerisi, “Karma Sergi.”
Kitapları
1981 – Cardonlar, öykü, Ada Yayınları
1992 – Yakutiler, öykü, Simavi Yayınları
2003 – Zenci kalınız!, öykü, Yapı Kredi Yayınları